راهنماي آموزش املادر دبستان بخش اوّل :،آموزش املادربرنامه ی درسی ،تعریف املا،اهداف و اهمیت آن
همکاران و معلمان ارجمند
با سلام و تبریک عید سعید قربان ،قصد دارم در چند نوشتار ،به درس املا و روش های آموزش آن ،چگونگی شناخت اشکالات املایی دانش آموزان بپردازم وبخشی از راهکارها و فعالیت های املایی رابرای رفع اشکالات بیان نمایم . امید است به کارتان آید.ضمنا چنان چه پرسشی در این زمینه دارید در بخش نظر خواهی مطرح کنید.
مطالب بیش تر در باره ی آموزش املا را می توانید در این کتاب بخوانید. راهنماي آموزش املادر دبستان– مولف :جواد فتح آبادی نشر تمرین مشهد-شماره تماس مدیر نشر، آقای حجازی 09153118983
مهارتهاي زباني چهار حوزه اصلي را دربرميگيرد كه به صورت گفتاري (گوش دادن و سخن گفتن) و نوشتاري (خواندن و نوشتن) نمود پيدا ميكند.
تسلّط دانشآموزان بر مهارت نوشتاري نيازمند توجّه و برنامهريزي دقيق معلّم براي اجرا و هدايت فعّاليّتهاي ياددهي و يادگيري است. يادگيري مهارت نوشتن، در حركتي ساده به پيچيده، در مراحل زير رخ ميدهد.
مراحل يادگيري نوشتن
(1) حرفنويسي
(3) املانويسي
(5) جملهسازي
(6) انشاو نگارش خلاق
«رونويسي» سادهترين نوع نوشته و «نوشتن غيرفعال» محسوب ميشود، «املا» را «نوشتن نيمهفعال» ميدانند و «جملهنويسي و انشا» پيچيدهترين نوع نوشته و «نوشتن فعال» است.
آموزش املا
املاي فارسي يكي از مهمترين مواد درسي در دورههاي ابتدايي است كه با ساير مهارتهاي زباني، به ويژه مهارت خواندن، ارتباط دارد. در املاي فارسي علاوه بر آنكه صورت صحيح نوشتاري كلمات به دانشآموزان آموخته ميشود، موجبات تقويت مهارت گوش دادن و درك و دريافت سريع واژهها، جملهها و متون فراهم ميآيد. آموزش املا فقط به ساعت املا اختصاص ندارد. بلكه اين مهارت در فرايند و جرياني پويا و همراه با تدريس ساير درسها به ويژه دروس زبانآموزي- خواندن، جملهنويسي، انشا و فعّاليّتهاي نگارشي و زباني- آموزش داده ميشود.
تعريف املا و ديكته
«املا» واژهاي است عربي به معني پركردن، بر سَرِ جمع سخن گفتن، تقرير مطلبي تا ديگري آن را بنويسد. همچنين به معني رسمالخط، درست نويسي و طريقهي نوشتن كلمات نيز آورده است. اما «ديكته» كلمهاي است فرانسوي و به معني مطلبي است كه كسي بخواند و ديگري بنويسد. در زبان فارسي كلمهاي معادل املا و ديكته نداريم و اين دو در محافل آموزشي و زبان مردم كاربرد دارد، اما ميتوان آن را از بر نويسي يا «گفتارنويسي» ناميد. (فتحآبادي 1377)
هدفهاي آموزش املا در دورهي ابتدايي
درس املا در دورهي ابتدايي اهداف زير را در بر دارد.
1- آموزش صورت صحيح نوشتاري كلمههاي رايج و مورد نياز در زبان امروز.
2- آموزش صورت صحيح نوشتاري كلمهها و جملههاي بهكاررفته در محتواي آموزشي دروس دورهي ابتدايي.
3- تشخيص اشكالات املايي دانشآموزان و كوشش براي رفع اشكالات.
4- ارزشيابي و تمرين آموختههاي نوشتاري دانشآموزان.
5- افزايش مهارتهاي زبانآموزي از طريق افزايش گنجينهي واژگان دانشآموزان.
هدف اصلي از آموزش املا ايجاد و تقويت مهارتي است كه به كمك آن دانشآموزان واژهها و جملههايي را كه ميشنوند درست، سريع، خوانا و متناسب بنويسند.
وجود اشتباهات املايي در نوشتههاي دانشآموزان مانع از ايجاد ارتباط زباني مناسب و روشن ميگردد و تأثيرات نامطلوبي را در راه يادگيري، و روح و روان آنان برجاي ميگذارد. لذا ضروري است با توجّه و دقّت بيش تري به اين درس پرداخته شود.
فعّاليّت گروهي «1»برای طرح در جلسات شورای معلمان و دوره های ضمن خدمت
| با وجود اينكه بيشترين ساعات درسي در دوره ي ابتدايي، در هر پايه، به زبانآموزي اختصاص دارد و معلّم نيز براي درس املا اهميت زيادي قائل است، شاهد آن هستيم كه تعداد زيادي از دانشآموزان در نوشتن كلماتي كه در كتابهاي درسي خواندهاند، ديدهاند و بارها آنها را نوشتهاند، در موقعيت ديگري به جز املا، درست عمل نميكنند، با افراد گروه درباره موارد زير تبادل نظر و نتيجه را بيان كنيد.
1- معمولاً در ساعات درس املا، معلّم چه فعّاليّتهايي را انجام ميدهد؟ 2- اشكالات موجود در تدريس و آموزش املا چيست؟
|
موفق باشید.